Sprawdzony cykl lekcji, który angażuje uczniów od pierwszej godziny
„Rzeka” Emilii Kiereś to lektura, która aż prosi się o pracę aktywizującą. Jej fabuła opiera się o przygodę, baśniowość, symbolikę, wybory moralne i wyraziste postacie. Dlatego zamiast klasycznego: „kto, gdzie i kiedy”, proponuję cykl lekcji oparty na grach, mapach myśli i narzędziach myślenia krytycznego.
Poniżej dzielę się gotowym pomysłem na pracę z lekturą, który sprawdził się w klasie i który możesz łatwo dopasować do swoich uczniów.
Lekcja 1 – lektura przez zabawę i ruch (gry dydaktyczne)
Pierwsze spotkanie z lekturą nie musi być „sprawdzające”. Może być otwierające, budzące ciekawość i bezpieczne – także dla uczniów, którzy nie czują się mocni w czytaniu.
Co się sprawdza?
Tangram – „K jak Kilian”
Tangram to wspaniała zabawa, dzięki której można rozwijać kreatywność, logiczne myślenie i wyobraźnię przestrzenną, a przede wszystkim sprawdzić wiedzę. Rozdaję uczniom kartę z figurami geometrycznymi, uczniowie je wycinają i układają, łącząc informacje zamieszczone po różnych stronach figur (jest to atrakcyjny materiał do pracy indywidualnej lub w parach, grupkach). Błyskawiczna ewaluacja omawianych treści – otrzymany kształt (litera K) należy połączyć z treścią lektury. W tym przypadku K jak Kilian, K jak Kobiety.
Nie oceniam na tej lekcji uczniów stopniem. Ma to być przestrzeń na wejście w świat powieści.
Lekcja 2 – świat przedstawiony bez nudy
Zamiast suchej definicji – działanie, ruch i wizualizacja.
Uczniowie:
-
analizują bohaterów, czas, miejsce, wydarzenia i motywy,
-
rozróżniają postacie realistyczne i fantastyczne,
-
porządkują fabułę, przypisując wydarzenia do miejsc i bohaterów.
Świetnie działa tu praca na grafice/karcie wizualnej, na której uczniowie pracują nad dopasowywaniem wydarzeń (otrzymują je na paskach i ustawiają się w kolejności chronologicznej – uczenie się „ciałem”).
Tu możemy również zadać pytania kluczowe:
-
Dlaczego „Rzeka” to baśń?
-
Co w tym świecie jest symboliczne?
Lekcja 3 – Gedeon i Sambor, czyli prawdziwy bohater kontra fałszywy przywódca
To jedna z najmocniejszych lekcji interpretacyjnych.
Double Bubble Map – dlaczego warto?
Bo:
-
porządkuje myślenie,
-
zmusza do argumentowania,
-
pokazuje, że bohaterowie nie są „czarno-biali”.
Uczniowie porównują:
-
cechy,
-
motywacje,
-
sposób sprawowania władzy,
-
stosunek do innych.
Na koniec rozmawiamy o tym, jak łatwo pomylić autorytet z tyranem i dlaczego wygląd czy reputacja nie wystarczą, by komuś zaufać.
Jako podsumowanie tej lekcji sprawdzi się tworzenie karty postaci (w świetnym narzędziu TIK): https://cardmaker.pythonanywhere.com/static/card/generator_postaci.html
Lekcja 4 – decyzja Kiliana i drzewko decyzyjne
Jedna scena – ogromne pole do myślenia.
Czy Kilian dobrze zrobił, ufając Ursynowi?
Uczniowie:
- rekonstruują sytuację decyzyjną,
- analizują możliwe wybory,
- wskazują konsekwencje,
- uczą się, że decyzje moralne rzadko są jednoznaczne.
Drzewko decyzyjne:
-
porządkuje emocje i fakty,
-
uczy przewidywania skutków,
-
doskonale rozwija kompetencje społeczne.
Lekcja 5 – portrety kobiet w „Rzece”
Ta lekcja często zaskakuje uczniów.
Bo okazuje się, że siła nie zawsze oznacza miecz i walkę.
Łucja, staruszka i matka Kiliana:
-
wspierają,
-
chronią,
-
wychowują,
-
uczą wartości.
Uczniowie tworzą mapę myśli oraz szukają odniesień do współczesnych kobiet (za pomocą aplikacji Wordwall):
Dlaczego warto tak pracować z „Rzeką”?
Bo:
-
uczniowie myślą, a nie tylko odtwarzają,
-
literatura staje się bliska i aktualna,
-
lekcje są różnorodne: gry, mapy, dyskusje, refleksja,
-
„Rzeka” przestaje być tylko lekturą – staje się opowieścią o dojrzewaniu, wyborach i wartościach.
Jeśli szukasz lektury, która pozwala łączyć interpretację, wychowanie i nowoczesne metody pracy, „Rzeka” Emilii Kiereś naprawdę daje nauczycielowi ogromne możliwości. A uczniom – przestrzeń do rozmowy o tym, kim są i kim chcą się stać.


Brak komentarzy:
Prześlij komentarz